Tại nước ta có các loại trà ướp hoa nào?
Chè cổ thụ ướp Hoa
( bạch ngọc chè)Trà là một nước uống dùng hàng ngày không thể
không có ở mỗi gia đình Việt Nam. Chè đi vào mọi ngóc nghách của cuộc sống người
việt, gắn liền với từng con người Việt Nam từ lúc mới ra đời cho đến khi về với
đất mẹ. Khi mới ra đời những đứa bé được cha mẹ tắm cho bằng nước chè xanh, đến
khi nhắm mắt xuôi tay lại được nằm trên một lớp chè.
Nước ta tuy không có
nền văn hóa chè có vẻ ngoài hào nhoáng như trà trung hoa, không câu nệ lễ tiết
như chè đạo nhật bản. Nhưng chúng ta cũng có các nét riêng về truyền thống chè
mà không có nước nào cũng có. Một trong những điểm đặc sắc của văn hóa trà việt
đó là trà ướp cùng những loại hoa truyền thống.

Trong
khuôn khổ bài viết này tôi chỉ nói tới văn hóa trà ướp hoa cổ truyền dưới góc
nhìn của người làm chè hà thành, một góc nhìn có thể phiến diện mang tính cá
nhân, nhưng tôi nghĩ sẽ đem đến cho quý khách yêu trà một chút kiến thức ngắn
gọn tham khảo khi rảnh bên chén trà thơm.
- Dùng
ấm tử sa để pha chè
cho hương thơm ngon đậm đà hơn.
Sự xuất hiện của những loại trà
ướp hoa cổ truyềnThật sự đến lúc này cũng chưa có một tài liệu
nào rõ ràng nói tới và chắc chắn về văn hóa thưởng thức trà ướp hoa truyền
thống. Cũng chưa có tài liệu nào cho rằng các loại trà ướp với hoa là do người
Việt sáng tạo ra.
Một phần cũng do 1000 năm đô hộ của phương bắc, các tư
liệu về nguồn gốc trà bị tận diệt dưới chính sách đồng hóa giờ cũng không còn.
Nhưng với tính cách của dân tộc Việt, lịch sử đã chứng tỏ rằng chúng ta không
bao giờ bị đồng hóa về mặt văn hóa mà người Việt Nam thường lấy các cái đẹp của
văn hóa ngoại lại thành các điều tốt đẹp, tạo thành cái khác biệt của Việt
Nam.
ở thời đại phong kiến văn hóa chè của chúng ta có hai hướng chính :
Người nghèo, người dân lao động thường sử dụng trà tươi, nụ vối. Tầng lớp quan
lại thường dùng chè khô của Trung Quốc đem đến hoặc các loại trà cổ thụ trên mạn
ngược.
Theo suy nghĩ của tôi thì trà tàu khi đem tới nước ta thường phải
trải qua thời gian vận chuyển dài, giá trà khi tới tay người sử dụng cũng không
hề rẻ nên bản thân các người có tiền thưởng thức chè Trung Quốc thì họ cũng phải
sử dụng một cách dè sẻn, chỉ dùng cho bản thân hoặc khi có khách quý đến
nhà.
Nhưng cũng vì quá trình vận chuyển và lưu trữ rất lâu dẫn tới các
loại trà bị mất đi hương thơm riêng biệt của trà, vì sự nuối tiếc trà quý mà một
vài người đã tìm biẹn pháp ướp một vài loại mùi thơm của hoa vào chè mang tới
một hương vị mới cho các loại trà cũ. Với góc nhìn này các bạn có thể cho rằng
hơi chủ quan, không nhẹ nhàng như nhiều người nghĩ về những dòng chè ướp hương.
Nhưng nếu hiểu về quy trình làm trà sen cổ truyền của người hà thành thì chúng
ta cũng thấy một sự trùng hợp, là loại trà sử dụng cho ướp sen hay là chè mạn hà
giang ép làm bánh lớn cất giữ lâu năm cho chè oai hết hương thơm mới sử dụng để
ướp. Tất nhiên đây là một điều rất dễ hiểu là hương tự nhiên của chè không còn
thì khi ướp với hoa sẽ làm nổi mùi thơm thiên nhiên của hoa lên khá nhiều. Nhưng
cái nguyên lý cơ bản này được biết một cách tự nhiên như tôi đã đề cập ở trên.
Quý khách có thể xem thêm những loại
Trà Long
Tỉnh với vị nhẹ nhàng, bùi bùi hạt dẻ.
Dù quá trình xuất
hiện ra những dòng chè ướp hương hoa tự nhiên ra sao thì ngày nay các loại trà
ướp hương truyền thống đã chắc chắn không thể không có ở nền văn hóa trà của
người Việt chúng ta.
Điểm qua các loại trà ướp hoa truyền thống
Việt NamChè Ướp Hương NhàiTrong
các loại chè ướp hoa tự nhiên thì Trà Nhài là một loại khá phổ biến, không chỉ ở
Việt Nam mà còn thông dụng ở những quốc gia có nền văn hóa chè từ lâu khác nhưng
cách ướp chè nhài của nước ta cũng có những điểm khác biệt. Sự khác nhau này tới
từ cách dùng chè và dòng trà trên thị trường nước ta đang được tiêu thụ nhiều
nhất là trà xanh hay lục trà hoặc là trà sao suốt không lên men. Vì thế nên hầu
hết những loại trà ướp hương của chúng ta đều được áp dụng nguyên liệu chính là
trà xanh
Do dùng chè xanh ướp hoa nên thành phẩm của chè nhài nước ta có
vị chát nhẹ độc đáo của trà xanh xen lẫn mùi thơm thoang thoảng của hoa nhài. Ở
những quốc gia khác nguyên liệu ướp trà nhài hay sử dụng chủ yếu là các loại chè
đã lên men theo nhiều tỉ lệ có thể là trà ô long, nguyên liệu trà shan đã lên
men nhẹ…
Trà ướp hoa Sen trà sen nói chung hay
trà Sen Tây Hồ nói riêng là một sản phẩm chè cổ truyền gần như chỉ có tại nước
ta. Bản thân tôi đã từng giới thiệu người làm trà của Trung quốc chuyên kinh
doanh trà xem ảnh quá trình ướp chè sen tây hồ tươi và khô của chúng tôi. Họ
thấy ngạc nhiên và chưa bao giờ thấy loại chè tương đương ở nước họ.
Cụ
thể hơn về trà sen của nước ta thì nguyên liệu chính hiện giờ được đa số người
sử dụng yêu thích vẫn là trà xanh có thể là chè xanh thái nguyên hoặc trà xanh
cổ thụ hay chè shan của những vùng núi phía bắc. Từ xưa hơn thì nguyên liệu sử
dụng ướp chè sen thường là chè shan đóng bánh cất giữ lâu năm cho hoai, để lên
men tự nhiên trong thời gian dài. Nhưng do loại chè này có nước đỏ, tuy hương
sen rất thơm, vị trà khác biệt với sở thích sử dụng trà xanh có chat nhẹ thông
thường nên lâu dần dòng chè này đã gần như bị mai một do sở thích người sử
dụng.
Ngoài ra có một sản phẩm mới nhưng chưa phải là mới là chè ướp
trong bông sen còn tươi, sau đó lấy chè ra và uống luôn. Nói là mới nhưng không
mới vì đã từ lâu rồi các cụ trong nhà tôi tại ngôi làng ven đô hà nội đã có thói
quen dùng chè sen tươi ướp ngay ở đầm. Cụ Lang nhà tôi hay mua các bông sen ướp
sẵn với chè mạn với giá 2 hào tương đương với một tô phở thời bấy giờ của người
dân khác có đầm sen ở xóm. Nhưng thời kỳ bấy giờ thói quen dùng chè sen tươi
không được biết đến phổ iến như hiện tại phần là do phương pháp cất giữ khó khăn
phải dùng ngay khi làm xong. Ngày nay do có những kĩ thuật bảo quản lạnh tiên
tiến, chè sen tươi được lưu trữ trong thời gian rất lâu nên ngay cả khi vụ sen
đã tàn bạn vẫn có thể mua được chè sen tươi ở thị trường. Và điểm ảnh hưởng
nhiều nhất đến sự thông dụng của trà sen ướp tươi là giá cả rất rẻ chỉ từ 30 đến
50.000 VND, rất phổ thông người nào cũng có thể mua được không như trà sen khô
có lúc được bán tới 100$ 100g chè.
Trà ướp hoa
Ngâunhư hoa nhài, hoa ngâu là một dòng hoa được trồng tương đối
phổ biến ở vườn nhà của những gia đình việt nam. Là loại cây chống chịu được
nắng vì thế cây ngâu hay được sử dụng làm cảnh, trồng làm cảnh quan ở công
viên,đường đi…
Hoa ngâu lúc chín có màu vàng nhạt, kích thước bé như
trứng cá nở từng chùm cho hương thơm dịu nhẹ. Ngoài tác dụng cho việc ướp chè
thì hoa ngâu phơi khô cũng là loại thuốc quý rất tốt cho các bệnh về tim mạch và
cao huyết áp.
Trà ướp hoa ngâu rất phổ biến ở việt nam và chưa thấy tại
những nước khác. trà ngâu cho mùi thơm dịu khi kết hợp với chè đem đến tinh thần
thoải mái khi dùng. trà và Hoa ngâu có nhiều lợi ích rất tốt cho hỗ trợ giảm mỡ
máu và cao huyết áp vì thế khi làm lại thành một loại trà vừa dễ uống vừa có
dược tính hữu ích đối với sức khỏe.
Hiện tại trên thị trường trà ướp hoa
ngâu khá khó tìm do nguồn cung cấp hoa không có và hoa ngâu không được trồng đại
trà như nhài và sen.
Trà ướp hoa BưởiCây bưởi là
dòng cây khá phổ biến và nơi trồng bưởi có tiếng nhất là vùng bưởi Diễn ở ngoại
ô thành phố Hà Nội. Ngoài việc trồng lấy quả thì hoa bưởi được áp dụng để ướp
vào rất nhiều ăn truyền thống ở Hà Thành, ví dụ như mía ướp hoa bưởi, các dòng
trà có hương của hoa bưởi, bột sắn dây ướp hoa bưởi và trà mạn ướp hoa
bưởi.
Hoa bưởi cho một hương thơm đậm đà quyến rũ, một thứ hương thơm độc
đáo của mùa xuân. Hiện tại chè ướp hoa bưởi theo công thức cổ truyền tại Hà Nội
rất khó tìm do rất ít đơn vị chế biến, và vườn bưởi thường giữ hoa để đậu quả vì
vậy có ít hoa bưởi bán số lượng lớn cho ướp chè.
Hoa bưởi chuẩn nhất dùng
để ướp trà là hoa bưởi diễn cánh nhỏ nhưng thơm dịu, hoa sử dụng ướp với trà cổ
thụ hoặc trà tân cương chắc chắn cho mùi thơm rất tốt.
Trà ướp
Hoa MộcTrong các chè ướp hoa tự nhiên thì chè ướp hoa mộc là
loại chè đắt đỏ chỉ đứng thứ 2 sau chè sen, vì hoa mộc là dòng hoa rất hiếm. Giá
cây giống to tương đối cao, hoa nhỏ nên cần lượng lớn hoa nhiều để ướp trà hơn
những loại hoa khác. Một cây hoa mộc có gốc đơn to bằng bắp đùi người lớn có thể
có giá lên đến vài chục triệu đồng. Ngoài ra hoa mộc có mùi hương nhẹ vì thế sử
dụng để ướp hương vào trà cũng tương đối khó khăn, rất ít có thể ướp
được.
Loại trà dùng để ướp với hoa mộc cũng khá kén chọn vì hoa mộc có
mùi thơm nhẹ rất đặc biệt nên nếu trà sử dụng ướp hương có mùi hương nồng mạnh
sẽ làm át đi hương của hoa mộc. Một mẻ chè ướp hoa mộc chuẩn khi sử dụng phải có
mùi thơm nhẹ quấn trong khoang miệng, mùi hương gần như mùi hoa quả cứ quấn quýt
mãi.
Chè ướp Hoa Sóitrà ướp hoa sói là loại trà
khá nhiều ở nước ta, do yếu tố thời tiết chuẩn nhất để trồng hoa sói là cần có
bóng râm và độ ẩm cao, cây hoa sói cũng đòi hỏi được tưới nhiều lần trong ngày
và thu hoạch từ sáng sớm khi hoa mới chín. Chính vì vậy trồng hoa sói để ướp trà
đòi hỏi mực độ đầu tư và chăm sóc nhiều hơn cả trồng nhài.
Nơi trồng hoa
sói và ướp chè hoa sói có lượng thu hoạch nhiều nhất là khu vực bảo lộc lâm
đồng, ở đây có yếu tố khí hậu thoáng đãng và cũng là một khu vực canh tác trà
lớn ở Việt Nam. Do đó nên nghề trồng và ướp hoa sói ở đây rất phổ
biến.
Tuy vậy theo nhận định của chúng tôi trà ướp hoa sói của khu vực
bảo lộc vẫn chưa đạt mức chất lượng cao, có thể do quy trình làm công nghiệp,
chè mộc dùng để ướp chủ yếu hái máy cánh trà khá xấu, giống chè sử dụng để ướp
cũng là giống mới cho màu nước đẹp nhưng lại có vị lạt không bằng trà tân cương.
Chính vì thế trà ướp hoa sói bảo lộc chưa được nhiều người dùng lắm tại miền bắc
do sở thích uống chè có vị chát và đậm hơn của trà tân cương.
Ở miền bắc
nước ta tuy có nhiều giống trà ngon nhưng thời tiết không thích hợp lắm với việc
trồng đại trà hoa sói vì thế ngày nay cũng rất khó tìm chè ướp hoa sói ở miền
bắc hay Hà Nội nói riêng.
Trà ướp Hoa Ngọc
LanCây ngọc lan là dòng cây thân gỗ lớn cho hoa khá sai thường
được trồng làm cảnh và tạo bóng mát trong sân vườn. Hoa ngọc lan thường nở vào
mùa hè và có hương thơm nhự nhàng. Tuy nhiên cũng có rất ít người ướp trà với
hoa ngọc lan thậm chí có nhiều người còn chưa biết đến loại trà này và không
nghĩ rằng hoa ngọc lan có thể ướp chè.
Hiện nay trên thị trường đa số
không có nơi nào bán chè ướp với hoa ngọc lan, Vì vậy nếu bạn muốn dùng thì phải
tự ướp để dùng, cũng rất dễ là hoa ngọc lan cũng không quá khó kiếm ở miền
bắc.Hoặc các bạn có thể thử
Trà thiết quan
âm nó cũng có hương vị nhẹ nhàng của hoa lan do quy trình chế biến chứ
không phải là ướp mùi hương hoa lan.
Qúy vị có nhu cầu sử dụng ấm tử sa
có thể liên lạc với đội ngũ của công ty.
tracu.com.vn sẽ tư vấn
free cho mọi người để đưa ra phương án phù hợp nhất cũng như giúp quý vị hiểu rõ
về ấm tử sa.